Qonaqdan hara getmək istədiyini soruşmarıq

Gələn il Azərbaycan olduqca əlamətdar bir tədbirə – I Avropa Oyunlarına ev sahibliyi edəcək. Təbii ki, “Avroviziya”da olduğu kimi, bu il də ölkəmizə gələn turistlərin sayı xeyli çox olacaq. Bu münasibətlə artıq indidən ölkəmizdə maarifləndirmə tədbirlərinə start verilib. Necə deyərlər, dünyanın bir çox ölkələrində mövcud olan, oturuşan, artıq dünya standartı halına gələn qonaq qarşılama mədəniyyəti artıq bizim üçün bir daha gündəmə gəlib.
Yeri gəlmişkən qeyd edək ki, biz tarixən qonaqsevər millət olmuşuq. Qonağımızı evimizin ən yaxşı yerində yerləşdirib, evimizin ən dadlı nemətini ona yedizdirmişik. Amma el arasında yarızarafat, yarıgerçək bir fikir də formalaşıb bizim qonağa yanaşma tərzimiz barədə – qonağımızı çox sevərik, lakin ona niyəsə həmişə öz sevdiyimiz yeməkləri yedizdirərik, qonağımızı çox sevərik, amma onu ən çox sevdiyimiz yerlərdə gəzdirərik. Yəni çox vaxt ondan nə istədiyini, hara getmək istədiyini soruşmarıq. Yəqin ki, çox vaxt fərqinə varmadığımız bu məqam bizim saflığımızdan, duyğusallığımızdan irəli gəlir. Lakin əslində vəziyyət bir qədər fərqlidir…“Dünyanın heç bir yerində belə bir şey yoxdur”

 

Bakıda fəaliyyət göstərən tanınmış otellərin rəhbərlərinə də bu mövzu ilə bağlı suallarla müraciət etdik. “Qallery” və “Rigs” otellərinin direktoru Ramil Quliyev  bu mövzuda maraqlı açıqlamalar verdi. Onun fikrincə, otellərdə qonaq qarşılama mədəniyyəti ilk olaraq resepşından başlayır: “Yəni məsələ biz turisti necə qarşılayırıq, necə yola salırıq oradan başlayır. Bundan başqa, bu mədəniyyətə turistə göstərilən xidmətlər, məsələn, otağının təmizliyi, otağının təravətli olması, onun səhər yeməyinin yaxşı olması, oteldə olduğu müddətdə verdiyi suallara dəqiq, düzgün cavab verilməsi və s. daxildir. Tutaq ki, turist taksi ilə bir ünvana gedəcək, ona gediş məsafəsinin qiyməti düzgün deyilməlidir, başa salınmalıdır ki, kimlərsə onun məlumatsızlığından istifadə etməsinlər. Yeri gəlmişkən, xaricdə də bəzən turistləri aldatmağa çalışırlar, düzgün məlumat vermirlər. Yəni orada da belə hadisələrə rast gəlinir”.

“Qallery” və “Rigs” otellərinin direktoru dedi ki, müştəriyə isti münasibət göstərməkdən çox şey asılıdır: “Bizim oteldə gün ərzində içdiyi çaya, kofeyə görə müştərilərdən ödəniş tələb olunmur. Bu, bizim otelimizdə göstərdiyimiz bir servisdir. Dünyanın heç bir yerində belə bir şey yoxdur. Dünyanın hər yerində hətta adi internetdən istifadəyə görə də pul alınır. Biz ona görə almırıq ki, müştəri tam məmnun gəlib, məmnun getsin”.

 

“Hara gedə bilərik”, “neyləyə

bilərik”, “hara baxa bilərik”

Müsahibimiz Avropa Olimpiya Oyunları ilə əlaqədar olaraq ölkəmizə gələnlərin sayının çox olacağını söylədi: “Sözsüz ki, 2015-ci il Avropa Olimpiya Oyunlarına gələn çox olacaqdır. Təbii ki, şəhərimizin küçələrində yüzminlərlə insan görünəcək. Bu məqamda hər birimizdən, sıravi insanlardan da çox şey asılıdır. İlk növbədə, küçədə bizə rast gələn, söz soruşan turistlərə hər şeyin yerinin doğru-dürüst göstərilməsi, verilən suallara cavab verilməsi çox önəmlidir. Tutaq ki, bir insan turistin ingilis dilində dediyi sözü başa düşmədi, heç olmasa çalışmalıdır ki, onu doğru-dürüst yönləndirsin, işi bilənin yanına yönəltsin və s. Xüsusən, taksi şoferlərinin tam olmasa da müəyyən mənada onlara anlayış göstərmələri vacibdir. Ölkəmizi, Bakını yaxşı tanımayan turist gəlib soruşa bilər ki, “hara gedə bilərik”, “neyləyə bilərik”, “hara baxa bilərik” və s. Xarici dil bilənlərin onları başa salmaları, tarixi yerlərə yönləndirmələri, lazım olan yerləri göstərmələri və s. olduqca vacibdir: “Bir çox Avropa şəhərlərində xüsusi avtobuslar var ki, turistləri bütün şəhəri gəzdirirlər. Artıq bizdədə bu cür avtobuslar var. Ən azından yaxşılıq edib turisti həmin avtobuslar olan yerə yönləndirmək önəmlidir”.

 “Növbəti dəfə də həmin yerə üz tutacaq”

“Bosfor” və “Ariva” otellərinin meneceri Azad Əhmədov isə bizimlə söhbətində turistlərlə münasibətdə gülərüzlülüyün, qonaqpərvərliyin çox önəmli olduğunu vurğuladı: “Gülərüzlülük, qonaqpərvərlik çox önəmlidir. Ən əsası isə turistə yaxşı xidmət etməkdir. Mənim fikrimcə, əgər turist göstərilən xidmətdən bir dəfə razı qaldısa, növbəti dəfə də həmin yerə üz tutacaq”.

Menecer Azad Əhmədov düşünür ki, qonaqqarşılama mədəniyyəti hələ ki, bizdə otellər səviyyəsində tam formalaşmayıb: “Qonaq qarşılama məsələsi hər yerdə, bütün otellərimizdə dünya standartlarına uyğun tam oturuşmayıb. Beşulduzlu otellərin bəzilərində bu standarta tam əməl olunur, bəzilərində yox. Ancaq necə deyərlər, yavaş-yavaş yenilik gedir, Turizm İnstitutunun tələbələri otellərə gəlirlər, təcrübə keçirlər, öyrənirlər və s. Tədricən irəliləyiş var bizdədə, zənnimcə, zaman keçdikcə hər şey öz yerini tutacaq. Bir daha xüsusi vurğulayıram, istər otellərdə olsun, istər adi insanlar arasında, cəmiyyətdə – turistlərə münasibətdən çox şey asılıdır, xidmət çox önəmlidir. Qonaqpərvərlik, gülərüzlülük, istiqanlılıq, müştəriyə özəl diqqət vacib məqamlardandır. Otellərin birinci əsas işi hərtərəfli xidmətdir. Xidmət yüksək olanda, təmizlik yüksək səviyyədə olanda, hər şey yaxşı olanda turist-müştəri də ikinci dəfə də həmin otelə gəlir. Amma oradan bir nöqsan tutsa, ikinci dəfə gəlmir”.

 

Nicat İntiqam